afxazeTis socialisturi sabWoTa
respublikis konstitucia
Tavi I .
afxazeTis
socialisturi sabWoTa respublikis konstituciis zogadi debuleba
1.
afxazeTis teritoriaze yofili saqarTvelos demokratiuli respublikis saxelmwifo xelisuflebis
damxobis Semdeg, afxazeTis muSebma, glexebma da wiTelarmielebma Seqmnes
afxazeTis socialisturi sabWoTa respublika da daamyares proletariatis diqtatura,
gadasces ra mTeli saxelmwifo Zalaufleba muSaTa, glexTa da wiTelarmielTa
deputatTa sabWoebs.
3. ... afxazeTis
socialisturi sabWoTa respublikis teritoriaze:
a) uqmdeba kerZo
sakuTreba miwaze da mTeli miwis fondi cxaddeba saerTo-saxalxo sakuTrebad da
usasyidlod gadaecema mSromelebs gamaTanabrebeli miwaTsargeblobis sawyisebze;
b) saerTo-saxelmwifo mniSvnelobis
mTeli tyeebi, wiaRi da wylebi cxaddeba erovnul sakuTrebad;
4. afxazeTis ssr,
nebayoflobiT gaerTianda ra saqarTvelos ssr-Tan gansakuTrebuli xelSekrulebis
safuZvelze, misi meSveobiT Sedis amierkavkasiis socialistur federaciul sabWoTa
respublikaSi da am ukanasknelis SemadgenlobaSi _ sabWoTa socialisturi
respublikebis kavSirSi.
(...)
Tavi II.
5. afxazeTis ssr aris
suverenuli saxelmwifo, romelic Tavis teritoriaze saxelmwifo xelisuflebas
axorcielebs sxva raime xelisuflebisagan damoukideblad. afxazeTis ssr
suvereniteti, asfsr-sa da ssr kavSirSi misi nebayoflobiTi Sesvlis gamo _
SezRudulia mxolod am kavSirebis konstituciebSi miTiTebul farglebSi da sagnebze.
afxazeTis ssr moqalaqeebi
inarCuneben respublikis moqalaqeobas da arian a/k sfsr da ssr kavSiris moqalaqeebi.
afxazeTis ssr inarCunebs
Tavisufali gasvlis uflebas rogorc a/k sfsr Semadgenlodan, ise ssr kavSiridan.
afxazeTis ssr-is
teritoria ar SeiZleba Seicvalos mis Tanxmobis gareSe.
6. afxazeTis ssr
saxelmwifo dawesebulebaTa enad aRiarebulia rusuli ena.
SeniSvna: afxazeTis ssr
mosaxle yvela erovnebisaTvis uzrunvelyofilia mSobliuri enis Tavisufali
ganviTarebisa da gamoyenebis ufleba rogorc Tavis erovnul-kulturul, ise
saeTo-saxelmwifo dawesebulebebSi.
7. afxazeTis ssr yvela
centraluri saxelmwifo dawesebulebis rezidencias qalaqi soxumi warmoadgens.
8. afxazeTis ssr,
aRiarebs ra moqalaqeebis Tanabar uflebebs miuxedavad maTi rasobrivi da erovnuli
kuTvnilebisa, respublikis ZiriTad kanonebTan sawinaaRmdegod acxadebs amis
safuZvelze raime privilegiebisa da upiratesobebis dadgenas an daSvebas, aseve
erovnul umciresobaTa raimenair Cagvras an maTi Tanasworuflebianobis SezRudvas.
Tavi III.
14. afxazeTis ssr aZlevs
Tavis teritoriaze TavSesafars yvela ucxoels, romelic idevneba socialisturi
revoluciis sasargeblo politikuri an religiuri mrwamsisaTvis.
Tavi V.
centraluri xelisuflebis
organizacia
muSebis, glexebis da
wiTelarmielebis deputatTa yrilobebis Sesaxeb
17. afxazeTis ssr
saxelmwifo xelisuflebis umaRles organos warmoadgens afxazeTis ssr muSebis,
glexebis da wiTelarmielebis deputatTa sabWoebis yriloba.
18. afxazeTis ssr
sabWoebis yriloba Sedgeba samazro sabWoebis yrilobaTa da soxumis qalaqis sabWos
warmomadgenlebisagan _ im angariSiT, rom yoveli samazro yrilobisagan erTi
deputati 1000 mcxovrebze da soxumis qalaqis sabWosagan _ erTi deputati 100
amomrCevelze.
19. afxazeTis ssr
sabWoebis yrilobas iwvevs afxazeTis centraluri aRmasrulebeli komiteti weliwadSi
erTxel.
20. afxazeTis ssr
sabWoebis sagangebo yrilobas iwvevs afxazeTis centraluri aRmasrulebeli komiteti
Tavisi iniciativiT, an im adgilobrivi sabWoebis moTxovniT, romelnic Seadgenen
respublikis mTeli mosaxleobis ara nakleb erTi mesamedisa.
21. afxazeTis ssr
sabWoebis yriloba irCevs afxazeTis centralur aRmasrulebel komitets raodenobiT
araumetes 100 (asisa).
Tavi VI.
afxazeTis ssr centraluri
aRmasrulebeli komitetis Sesaxeb
22. centraluri
aRmasrulebeli komiteti warmoadgens afxazeTis socialisturi sabWoTa respublikis
umaRles sakanonmdeblo, ganmkargulebel da makontrolebel organos.
23. centraluri
aRmasrulebeli komiteti yrilobebs Soris periodSi warmoadgens respublikis umaRles
xelisuflebas.
24. centraluri
aRmasrulebeli komiteti aZlevs saerTo mimarTulebas qveyanaSi muSur-glexuri
mTavrobisa da sabWoTa xelisuflebis yvela organos saqmianobas, aerTianebs da
aTanxmebs muSaobas kanonmdeblobaze da marTvaze da Tvalyurs adevnebs sabWoTa
konstituciis, afxazeTis ssr sabWoebis yrilobebis da sabWoTa xelisuflebis
centraluri organoebis dadgenilebebis cxovrebaSi gatarebas.
25. centraluri
aRmasrulebeli komiteti ganixilavs da amtkicebs dekretebis proeqtebs da saxalxo
komisarTa sabWos an calkeuli saxkomebis mier Semotanil sxva dadgenilebebsa da
gankargulebebs, agreTve gamoscems dekretebsa da gankargulebebs sakuTari
iniciativiT.
26. centraluri
aRmasrulebeli komiteti gansakuTrebiT ganixilavs yvela im dekrets, romelic exeba
politikuri da ekonomikuri cxovrebis saerTo normebis dadgenas, agreTve im
dekretebs, romelTac SeaqvT Zireuli cvlilebebi saxelmwifo organoebis arsebul
praqtikaSi.
27. centraluri
aRmasrulebeli komiteti axorcielebs kontrols uwyebebisa da adgilobrivi sabWoebis
muSaobaze, risTvisac ayenebs Tavis sesiebze saxalxo komisarTa angariSebs
centraluri aRmasrulebeli komitetis specialuri komisiebis mier maTi muSaobis
winaswari gamokvlevis Semdeg, agreTve calkeuli samazro aRmaskomebis angariSebs.
28. centraluri
aRmasrulebeli komiteti mTlianad pasuxismgebelia afxazeTis ssr sabWoebis
yrilobis winaSe.
29. centraluri
aRmasrulebeli komiteti iwvevs afxazeTis ssr sabWoebis yrilobas, romelsac
warudgens angariSs Tavisi saqmianobis Sesaxeb da moxsenebebs saerTo politikisa
da saerTo-saxelmwifoebrivi xasiaTis calkeul sakiTxebze.
30. centraluri
aRmasrulebeli komiteti hqmnis saxalxo komisarTa sabWos afxazeTis socialisturi
sabWoTa respublikis saqmeebis saerTo xelmZRvanelobisaTvis da calkeul saxalxo
komisariatebs marTvis Sesabamisi dargebis xelmZRvanelobisaTvis.
31. centraluri
aRmasrulebeli komiteti uflebamosilia gaauqmos an SeaCeros saxalxo komisarTa
sabWos nebismieri dadgenileba an gadawyvetileba.
Tavi VII.
afxazeTis ssr centraluri
aRmasrulebeli komitetis prezidiumis Sesaxeb
32.
centraluri aRmasrulebeli komiteti irCevs centraluri aRmasrulebeli komitetis
prezidiums.
33.
centraluri aRmasrulebeli komitetis prezidiums Seaqvs dekretebis proeqtebi
centraluri aRmasrulebeli komitetis plenumis gansaxilvelad.
34.
centraluri aRmasrulebeli komitetis prezidiumi gamoscems mmarTvelobis wesiT
aucilebel dadgenilebebsa da dekretebs, agreTve Seaqvs cvlilebebi da damatebebi
centraluri aRmasrulebeli komitetis mier damtkicebul kodeqsebSi, maTi centraluri
aRmasrulebeli komitetis morigi sesiisaTvis dasamtkiceblad aucilebeli wardgeniT.
35.
centraluri aRmasrulebeli komitetis sxdomebs Soris prezidiums ufleba aqvs
SeaCeros saxalxo komisarTa sabWos dadgenilebebi, maTi gadataniT centraluri
aRmasrulebeli komitetis plenumis gansaxilvelad da daniSnos calkeuli saxalxo
komisrebi saxalxo komisarTa sabWos wardginebiT.
36.
centraluri aRmasrulebeli komitetis prezidiumi axorcielebs urTierTobebs
afxazeTis ssr centraluri aRmasrulebeli komitetis saxeliT.
37.
centraluri aRmasrulebeli komitetis prezidiumi Tvalyurs adevnebs centraluri
aRmasrulebeli komitetis dadgenilebebis Sesrulebas da warmoadgens mTeli samuSaos
instruqtirebis xelmZRvanel centrs rogorc centrSi, ise adgilebze.
38.
centraluri aRmasrulebeli komitetis prezidiumi wyvets sakiTxebs da konfliqtebs,
romelnic exebian urTierTobebs, erTis mxriv, saxkomebsa da sxva centralur
organoTa Soris da adgilobriv saxkomebs Soris _ meores mxriv.
39.
centraluri aRmasrulebeli komitetis prezidiumis mier wydeba afxazeTis
socialisturi sabWoTa respublikis administraciul-sameurneo dayofis sakiTxebi.
40.
centraluri aRmasrulebeli komitetis prezidiumi wyvets Suamdgomlobebs Sewyalebis
Sesaxeb, amtkicebs wiTeli droSis ordeniT dajildoebas da wyvets sxva sakiTxebs
marTvis wesiT.
41.
centraluri aRmasrulebeli komitetis prezidiums ekisreba afxazeTis ssr sabWoebis
yrilobisa da centraluri aRmasrulebeli komitetis sesiebis momzadeba, amasTan
maTTvis aucilebeli yvela masala qveyndeba prezidiumis mier yrilobamde erTi TviT
da sesiamde ori kviriT adre.
42.
prezidiumi iwvevs centralur aRmasrulebel komitets sasesio sxdomebze ara nakleb
samjer weliwadSi.
43.
sagangebo sxdomebs iwveven centraluri aRmasrulebeli komitetis prezidiumis
iniciativiT, saxkomsabWos winadadebiT an centraluri aRmasrulebeli komitetis
wevrebis erTi mesamedis moTxovniT.
Tavi
VIII.
saxalxo
komisarTa sabWos Sesaxeb
44.
afxazeTis socialisturi sabWoTa respublika mmarTvelobis saTaveSi dgas saxalxo
komisarTa sabWo gansakuTrebuli piris, _ centraluri aRmasrulebeli komitetis
wevris TavmjdomareobiT Semdegi saxalxo komisrebis SemadgenlobiT: 1) Sinagan
saqmeTa, 2) iusticiis, 3) ganaTlebis, 4) janmrTelobis dacvis, 5)
miwaTmoqmedebis da 6) socialuri uzrunvelyofis.
saxalxo
komisarTa sabWoSi Sedian agreTve saxalxo meurneobis umaRlesi sabWos Tavmjdomare
da finansTa, muSur-glexuri inspeqciis, Sromisa da saSinao vaWrobis saxalxo
komisarTa warmomadgenlebi da sagangebo komisiis Tavmjdomare.
45.
sagareo saqmeTa, samxedro-sazRvao saqmeTa, sagareo vaWrobis, gzaTa mimosvlis da
fosta da telegrafis mmarTveloba ekuTvnis ssr kavSiris Sesabamis komisariatebs.
46. saxalxo
komisarTa sabWo mmarTvelobis wesiT gamoscems dekretebs, dadgenilebebs da
instruqciebs da saerTod Rebulobs zomebs, aucilebels saxelmwifo cxovrebis swori
mimdinareobisaTvis.
47.
yvela dadgenileba da gadawyvetileba, romelsac msxvili saerTo-politikuri mniSvneloba
aqvs, saxalxo komisarTa sabWo warudgens gansaxilvelad da dasamtkiceblad
centraluri aRmasrulebeli komitets.
48.
saxalxo komisarTa sabWo sruliad pasuxismgebelia afxazeTis ssr sabWoebis
yrilobisa da centraluri aRmasrulebeli komitetis winaSe.
49.
aranairi organoebs, afxazeTis ssr sabWoebis yrilobis, centraluri aRmasrulebeli
komitetis, misi prezidiumis da saxkomsabWos garda, ara aqvT ufleba gamoscen
saerTo-saxelmwifoebrivi mniSnelobis sakanonmdeblo aqtebi.
Tavi IX.
saxalxo
komisariatebis Sesaxeb
50. saxalxo
komisariatebi gamoscemen Tavis dadgenilebebsa da gankargulebebs mxolod Tavisi
kompetenciis farglebSi.
53.
saxalxo komisrebi sruliad pasuxismgebelni arian saxkomsabWosa da centraluri
aRmasrulebeli komitetis winaSe.
54.
saxalxo komisarTa gankargulebebi SeiZleba gauqmebul iqnen centraluri
aRmasrulebeli komitetis, misi prezidiumis da saxkomsabWos mier.
Tavi
X.
centraluri
da adgilobrivi xelisuflebis urTierTobis Sesaxeb
55.
centraluri uwyebebi awarmoeben yvela saqmeebs adgilebze adgilobrivi
aRmaskomebisa da maTi ganyofilebebis meSveobiT. calkeuli dawesebulebebis mimarT
gamonaklisi dasaSvebia mxolod centraluri aRmasrulebeli komitetis an misi
prezidiumis specialuri dadgenilebebis mixedviT.
56.
uSualod aRmaskomebisa da maT prezidiumebisaTvis miTiTebaTa micemis ufleba aqvT
mxolod zemdgom aRmaskomebs, maT prezidiumebs, afxazeTis ssr centralur
aRmasrulebel komitets, mis prezidiumsa da saxalxo komisarTa sabWos.
SeniSvna:
Sinagan saqmeTa saxalxo komisariati warmoadgens centraluri aRmasrulebeli
komitetis prezidiumis aparats da Tvalyurs adevnebs yvela adgilobrivi organos
organizaciasa da saqmianobas.
57.
calkeuli komisariatebis romelime gankargulebis cxovrebaSi gatarebis SeCereba
dasaSvebia samazro aRmaskomebis dadgenilebebiT, magram am ukanasknelTa
koleqtiuri sasamarTlo pasuxismgeblobiT da mxolod im pirobis arsebobisas,
rodesac mocemuli gankarguleba aSkarad ar Seesabameba saxalxo komisarTa sabWos
an centraluri aRmasrulebeli komitetis dadgenilebebs.
58.
SeCerebisa da mocemuli gankargulebis gauqmebis aucileblobis Sesaxeb Tavis
mosazrebebs samazro aRmaskomi dauyovnebliv acnobebs centraluri aRmasrulebeli
komitetis prezidiums da saxalxo komisarTa sabWos, agreTve Sesabamis saxalxo
komisars.
59.
aRmasrulebeli komitetis ganyofileba, Tvlis ra ratomRac Seusruleblad saxalxo
komisariatis gankargulebas, valdebulia dauyovnebliv acnobos amis Sesaxeb
prezidiums, romelic mocemuli gankargulebis cxovrebaSi gatarebis SeuCereblad,
Tavis mosazrebebs am RonisZiebis aucileblobis Sesaxeb waradgens saxalxo
komisarTa sabWoSi an centralur aRmasrulebel komitetSi, Tan droulad atyobinebs
amas im organos, romlis mierac gacemulia gankarguleba.
Tavi
XI.
ekonomikuri
sabWos Sesaxeb
60.
saxalxo komisariatebis mTeli saqmianobis xelmZRvanelobisa da SeTanxmebisaTvis
qveynis sameurneo mSeneblobis sferoSi saxalxo komisarTa sabWosTan fuZndeba
ekonomikuri sabWo.
61.
ekonomikuri sabWo moqmedebs saxalxo komisarTa sabWos komisiis uflebebiT.
62.
ekonomikuri sabWos Semadgenloba ganisazRvreba sagangebo debulebiT.
63. masze
dakisrebuli amocanis ganxorcielebaSi ekonomikuri sabWo gamoscems dadgenilebebs,
gankargulebebs, instruqciebs da Rebulobs RonisZiebebs, aucilebels maTi swori da
swrafi SesrulebisaTvis, kerZod, adgens afxazeTis socialisturi
sabWoTa respublikis erTian sameurneo gegmas, xelmZRvanelobs saxalxo komisarTa
sameurneo saqmianobas am gegmis Sesabamisad, Tvalyurs adevnebs mis
ganxorcielebas da aucileblobis SemTxvevaSi adgens am gegmidan amonarids.
64.
centraluri aRmasrulebeli komiteti da saxalxo komisarTa sabWo uflebamosilni
arian gaauqmon an SeaCeron ekonomikuri sabWos dadgenilebebi da
gadawyvetilebebi, rogorc calkeul saxalxo komisarTa protestis safuZvelze, aseve
sakuTari Sexedulebisamebr.
Tavi
XII.
afxazeTis
ssr sabWoebis yrilobisa da centraluri aRmasrulebeli komitetis ganmgeblobis
sagnebis Sesaxeb
65. afxazeTis ssr sabWoebis yrilobisa da centraluri aRmasrulebeli komitetis
ganmgeblobas miekuTvneba saerTo mniSvnelobis yvela sakiTxi, a/k sfsr da ssr
kavSiris gamgeblobas mikuTvnebulTa garda, kerZod:
a) afxazeTis socialisturi
sabWoTa respublikis mTeli saSinao politikis saerTo xelmZRvaneloba;
b) afxazeTis socialisturi
sabWoTa respublikis teritoriis saerTo administraciuli dayofa;
g) afxazeTis socialisturi
sabWoTa respublikis teritoriaze mTeli saxalxo meurneobisa da misi calkeuli
dargebisaTvis safuZvlebisa da saerTo gegmis dadgena;
d) afxazeTis ssr biujetis
ganxilva da amierkavkasiis federaciuli xelisuflebis nebarTviT gadasaxadebisa da
mosakreblebis dadgena;
e)
saerTo-saxelmwifoebrivi kanonmdebloba, samarTalwarmoeba, samoqalaqo, sisxlis
samarTali da sxva;
v) saxalxo komisarTa
sabWos rogorc calkeuli wevrebis, ise mTeli saxalxo komisarTa sabWos daniSvna da
gaTavisufleba, agreTve saxalxo komisarTa sabWos Tavmjdomaris damtkiceba;
z) afxazeTis ssr
teritoriaze amnistiis ufleba, agreTve Sewyalebisa da reabilitaciis ufleba
respublikis sasamarTlo da administraciuli organoebis mier sasjelmisjili
moqalaqeebis mimarT;
T) saerTo dadgenilebebis
gamocema afxazeTis moqalaqeobis uflebis SeZenisa da dakargvis Sesaxeb;
i) da sazogadod, sakiTxebi,
romelTac afxazeTis ssr sabWoebis yriloba da centraluri aRmasrulebeli komiteti,
Tavisi kompetenciis farglebSi, Tavis ganmgeblobas daqvemdebarebulebad
aRiareben.
66. afxazeTis ssr
sabWoebis yrilobis gansakuTrebul ganmgeblobas miekuTvneba:
a) afxazeTis ssr
konstituciis ZiriTadi sawyisebis dadgena, damateba da Secvla;
b) afxazeTis ssr
sazRvrebis Secvlis Sesaxeb sakiTxis ganxilva ssr kavSirisa da asfsr ZiriTadi
kanonebiT gansazRvruli wesiT.
Tavi XIII.
sabWoTa xelisuflebis organizacia adgilebze
adgilobrivi sabWoebis yrilobaTa Sesaxeb
67. samazro sabWoebis
yrilobebi Sedgeba yvela soflsabWos warmomadgenlebisagan gaangariSebiT erTi
deputati 500 mcxovrebze da samazro qalaqebis – angariSiT erTi deputati 100
amomrCevelze, magram araumetes 200 deputatisa miel mazraze.
SeniSvna: 1. sajariso
nawilebi, damoukideblad maTi adgilmdebareobisa samazro qalaqSi an mis farglebs
gareT, agzavnian Tavis delegatebs samazro yrilobaze muSa warmomadgenlobis
sawyisebze, anu 100 amomrCevlidan erTi deputati.
SeniSvna: 2. respublikis
yvela qalaqebi arCevnebTan dakavSirebiT erTiandebian Sesabamis mazrebTan.
68. sabWoebis yvela morig
yrilobas iwveven sabWoTa xelisuflebis Sesabamisi aRmasrulebeli organoebi
(aRmasrulebeli komitetebi) am ukanasknelTa Sexedulebisamebr an im adgilebis
sabWoebis moTxovniT, romelnic iTvlian mocemuli raionis mTeli mosaxleobis
aranakleb erT mesameds, ara nakleb weliwadSi erTxel.
69. soxumis saqalaqo
sabWosa da soflsabWoebis gadarCevnebi warmoebs weliwadSi erTxel.
70. samazro sabWoebis yriloba
irCevs Tavis aRmasrulebel organos – aRmasrulebel komitets, romlis wevrTa ricxvi
ar unda iyos 15-ze meti da 11-ze naklebi. samazro aRmasrulebeli komitetebis
organizacia da funqciebi ganisazRvrebian sagangebo debulebiT.
71. aRmasrulebeli
komiteti pasuxismgebelia misi amrCevi sabWoebis yrilobis winaSe.
72. Tavisi kompetenciis
farglebSi sabWoebis yriloba aris umaRlesi xelisufleba mocemuli teritoriis
farglebSi, yrilobebs Soris periodSi aseT xelisuflebas aRmasrulebeli komiteti
warmoadgens.
73. samazro sabWoebis
yrilobaTa dadgenilebebi SeiZleba gauqmebul iqnen mxolod afxazeTis ssr sabWoebis
yrilobis, centraluri aRmasrulebeli komitetis da misi prezidiumis mier.
samazro aRmaskomebisa da
maTi prezidiumebis dadgenilebebi SeiZleba gauqmebul iqnen zemdgomi yrilobebis,
centraluri aRmasrulebeli komitetis, misi prezidiumisa da saxkomsabWos mier.
Tavi XIV.
deputatTa sabWoebis Sesaxeb
74. qalaqi soxumi irCevs
qalaqis sabWos normiT erTi deputati 100 amomrCevelze da agzavnis Tavis
deputatebs afxazeTis sabWoebis yrilobaze uSualod.
soxumis qalaqis sabWosa
da misi aRmasrulebeli komitetis organizacia da moqmedebis wesi ganisazRvreba
sagangebo debulebiT.
75. sasoflo sabWoebi
Sedgebian angariSiT erTi deputati 100 mcxovrebze.
76. deputatTa
uflebamosilebis vadaa erTi weli.
77. mimdinare
samuSaoebisaTvis deputatTa sasoflo sabWoebi Tavis Semadgenlobidan irCeven
aRmasrulebel organos (aRmasrulebel komitets) sami wevris SemadgenlobiT.
soflsabWoebis
organizacia da moqmedebis wesi ganisazRvreba sagangebo debulebiT.
78.
deputatTa sabWoebs iwvevs an aRmasrulebeli komiteti Tavisi iniciativiT, an
sabWos wevrebis aranakleb naxevris moTxovniT aranakleb TveSi erTxel.
79.
Tavisi kompetenciis farglebSi deputatTa sabWoebi aris umaRlesi xelisufleba
mocemuli teritoriis farglebSi.
Tavi XV.
adgilebze sabWoTa xelisuflebis organoebis
ganmgeblobis sagnebis Sesaxeb
80.
sabWoTa xelisuflebis samazro organoebsa da deputatTa adgilobriv sabWoebs Tavisi
saqmianobis sagnad gaaCniaT:
a)
sabWoTa xelisuflebis umaRlesi organoebis yvela dadgenilebebis cxovrebaSi
gatareba;
b)
mocemuli teritoriis aRorZineba kulturuli da sameurneo TvalsazrisiT;
g)
yvela kamaTis gadawyveta, romelTac adgilobrivi (mocemuli teritoriisaTvis)
mniSvneloba aqvT;
g)
mTeli sabWoTa saqmianobis gaerTianeba mocemuli teritoriis farglebSi.
(…)
Tavi XVI.
sasamarTlos
Sesaxeb
82.
revoluciuri kanonierebis ganmtkicebis da proletaruli revoluciis monapovarTa,
saxelmwifosa da moqalaqeebis interesebis dacvis mizniT, afxazeTis ssr ayalibebs
saxalxo sasamarTlos erTian sistemas.
83. saxalxo
sasamarTlos erTian sistemaSi Sedian:
a)
saxalxo sasamarTloebi, romelnic moqmedeben saxalxo mosamarTlisa da ori saxalxo
msajulis SemadgenlobiT;
b)
respublikis umaRlesi sasamarTlo da umaRlesi kolegiebiT.
84.
mSromelTa uflebebis dacvisa da Sromis dacvisaTvis saxalxo sasamarTloebSi
yalibdebian sagangebo sasamarTloebi SromiT saqmeebze.
85.
sasamarTlo mowyoba, samarTalwarmoebis wesi, sisxlis samarTlisa da samoqalaqo
saqmeebis qvemdebareoba da saxelmwifo braldebisa da dacvis organizacia
ganisazRvreba Sesabamisi kodeqsebiT da debulebiT samarTalwarmoebis Sesaxeb.
86.
saqmeTa gadawyvetisas saxalxo sasamarTlo iyenebs afxazeTis ssr teritoriaze
moqmed kodeqsebs, dekretebs da dadgenilebebs, xolo sakanonmdeblo normebis
ararsebobisa da amgvarTa arasrulyofilebis SemTxvevaSi, xelmZRvanelobs sabWoTa
kanonmdeblobis saerTo sawyisebiT da muSur-glexuri mTavrobis saerTo politikiT.
Tavi
XX.
sabiujeto
ufleba
102.
afxazeTis socialisturi sabWoTa respublikis saxelmwifo Semosavlebi da xarjebi
erTiandebian saerTosaxelmwifo masStabiT da nawildebian Semdegi biujetebis
mixedviT:
a)
saxelmwifo da
b)
adgilobriv.
103.
xarjTaRricxvebi saxelmwifo (afxazeTis respublikis) da adgilobrivi biujetebis
mixedviT muSavdeba calkeuli uwyebebis mier, ganixilebian afxazeTis ssr
finsaxkomis rwmunebulTan da saxsagegmo komitetTan arsebul sabiujeto komisiaSi
da afxazeTis ssr saxalxo komisarTa sabWosa da centraluri aRmasrulebeli
komitetis Tavs iyrian saxelmwifo Semosavlebisa da xarjebis ganweraSi da
mtkicdebian dadgenili wesiT asfsr da ssr kavSiris centraluri organoebis mier.
104.
afxazeTis Semosavlebis da gasavlebis xarjTaRricxvebis gatarebis wesi, romelnic
sakavSiro da amierkavkasiis federaciuli biujetebiT gadian, ganisazRvrebian ssr
kavSirisa da asfsr.
105.
yvela saxarjTaRricxvo Semosavlebi da xarjebi saxelmwifo da adgilobriv
biujetebSi dgindeba da nawildeba erTiani sakavSiro safinanso kanonmdeblobiT.
106.
aranairi gadasaxadebi da mosakreblebi ar SeiZleba SemoRebul da amoRebul iqnen
sakavSiro safinanso kanonmdeblobiT dadgenili wesebis dacvis gareSe.
Tavi
XXI.
afxazeTis
sabWoTa socialisturi respublikis Rerbisa da droSis Sesaxeb
115.
afxazeTis sabWoTa socialisturi respublikis saxelmwifo Rerbi Sedgeba oqros
namglisa da uros gamosaxulebisagan afxazeTis peizaJis fonze warwera afxazur
enaze: @afxazeTis assr@ zemo nawilSi gamosaxulia wiTeli xuTqimiani varskvlavi
mzis sxivebSi. Rerbi garSemortymulia ornamentiT, romelic gamoxatavs gvirgvins
simindis, Tambados da yurZnisagan da garSemovlebulia wiTeli arSiiT warweriT
afxazur enaze: @proletarebo yvela qveynisa, SeerTdiT!@.
muxli
116. afxazeTis sabWoTa socialisturi respublikis saxelmwifo droSa Sesdgeba
wiTeli an alisferi qsovilisagan mis zeda kuTxeSi tarTan oqros namglisa da uros
gamosaxulebisagan da maT Tavze wiTeli xuTqimiani varskvlavi, garSemovlebuli
oqros arSiiT, romlis qveSac oTxi asoa afxazur enaze @a.s.s.r@. siganis
Sefardeba sigrZesTan 1:2.
1 aprili 1925
w.
(Съезды
Советов
Союза СССР,
союзных и
автономных
Советских
Социалистических
Республик, т. 6.
Съезды
Советов
союзных и
автономных
Советских
Социалистических
Республик
Закавказья,
1923-1937 гг., 1964, стр. 686-701. sakuTari Targmani)